Op. Dr. Burcu Saygan KaramürselKadın Hastalıkları, Doğum ve Perinatoloji (Yüksek Riskli Gebelik Takibi) Uzmanı
Gebelik ve Doğum

Erken Doğum

Erken doğan bebekler, gelişimlerini tam olarak tamamlayamadıkları için, doğduktan sonra ciddi sağlık sorunları yaşayabilirler. Serebral palsi gibi ciddi sağlık sorunları oluşarak, ömür boyu bebeği etkileyebilir.

Erken Doğum

Erken Doğum Ankara

37. gebelik haftasından önce gerçekleşen doğumlar erken doğum olarak adlandırılırlar. Bunların 28. Haftadan önce gerçekleşen grubu ise aşırı erken doğum olarak sınıflanır. Bebek ne kadar erken doğarsa yaşama şansı o kadar azalır. Ayrıca yaşayanlarda hayat boyu sürebilecek ciddi sağlık problemleri görülebilir.

Erken Doğum Tanısı

Erken doğum tanısı, rahim ağzında değişkliklerin saptanması ile konur. Pelvik muayene, yani parmakla yapılan bir muayene ile rahim ağzındaki açılma ve silinme gibi değişiklikler saptanabilir, belirli aralıklarla bu muayenenin tekrarlanması gerekebilir. Ayrıca elektronik bir monitör yardımı ile karından kasılmalar takip edilebilir. Ayrıca hastaneye yatırıp, yatırmama konusunda karar vermek için transvajinal ultrasonografi ile rahim ağzındaki açılma ve kısalma değerlendirilerek karar verilebilir.

Aşırı erken doğan bebeklerde ne gibi sağlık sorunları görülebilir?

Tıbbi gelişmeler neticesinde aşırı erken doğan bebekler yaşatılabiliyor, ancak bazı ciddi sağlık sorunlarına da sahip olabiliyorlar. İstisnalar dışında 23. haftadan önce doğan bebekler yaşatılamıyor. 23-25 hafta arası doğan bebekler yaşasa bile hayat boyu sürecek ciddi sağlık sorunları ve engellere sahip olabiliyorlar. Anne karnında geçirdikleri fazladan her bir gün, bebeklerin sağlığı için bir avantaj yaratıyor.

Erken Doğum Belirtileri

  • Vajinal akıntılarda değişiklik olması (sulu akıntı, kanlı akıntı gibi),
  • Akıntı miktarında artış,
  • Kasık bölgesinde artan basınç hissi,
  • Sabit bel ağrısı,
  • Karında kramplar ve bazen eşlik eden ishal,
  • Karında düzenli kasılmalar olması,
  • Suların gelmesi.

Eğer bebeğin erken doğum riski varsa neler yapılır?

Bu durumda doğumun, gelişmiş bir yenidoğan yoğun bakım ünitesi bulunan bir hastanede gerçekleşmesi için planlamalar yapılır.

Erken Doğum Riski Hangi Gebelerde Fazladır?

  • Daha önce erken doğum yapmış olmak.
  • Rahim ağzının kısa olması.
  • Doğumlar arasında çok kısa süre bulunması.
  • Rahim veya rahim ağzını ilgilendiren bazı cerrahi girişimler geçirmiş olmak.
  • Çoğul gebelikler.
  • Gebelik sırasında kanama olması.
  • Sigara veya uyuşturucu kullanımı.
  • Gebelik öncesi kilonun çok düşük olması gibi durumlarda erken doğum riski artar.

Aşırı erken doğan bebeklerde resüsitasyon (canlandırma) gerekli midir?

Aşırı erken doğan bebekler resüsitasyon olmadan yaşayamazlar. Genellikle havayoluna bir tüp takılarak solunumun sağlanması gerekebilir. Bazen bebeğin kalbini çalıştırmak için resüsitasyon gerekir. Buna rağmen bazı bebekler yaşamayabilir, ya da ağır sekellerle (kalıcı sağlık problemleriyle) yaşayabilir. Bazı durumlarda sekel riski çok yüksekse, yenidoğan uzmanlarıyla görüşüldükten sonra aile canlandırmanın hiçyapılmamasına karar verebilir.

Eğer bebeğin canlandırılmaması yönünde karar verilirse, bebeği ne beklemektedir?

Bebek sıcak ve güvende tutulur, mümkün olduğunca anneyle kalabilir. Anneye bu süreçte psikolojik destek verilir.

Aşırı erken doğan bebeklerin yaşama şansını artırabilecek ilaçlar var mıdır?

Aşırı erken doğumu beklenen bebeğin sekelsiz yaşama şansını artırmak için gebeye bazı ilaçlar verilebilir:

  • Bebeğin akciğerleri ve diğer organlarının gelişimi için kortikosteroid,
  • Serebral palsi riskini azaltmak için magnezyum sülfat,
  • Bu iki ilacın etki süresini beklemek için tokolitik ilaçlar(doğumu geciktiren ilaçlar),
  • Enfeksiyon riskini azaltmak için antibiyotikler.

Bu ilaçlara hasta bazında karar vermek doğru olur.Örneğin 22. haftadan önce doğum olacaksa kortikosteroid önerilmez, çünkü bu haftadan küçük bebeklerde yararlı olmadıkları bilinmektedir. 23 haftada ise verilebilirler, ancak etkinliği tartışmalıdır.

Yüksek risk grubundaki hastalarda erken doğum engellemek için ne yapılabilir?

Daha önce erken doğum yapmış hastaların, hamile kalmadan önce bir jinekolojik kontrolden geçmeleri ve varsa erken doğuma sebep olabilecek sağlık sorunlarının giderilmesi önerilir. Hamile kaldıktan sonra, erken dönemden itibaren bir yüksek riskli gebelik uzmanı ile düzenli kontrollere başlanması gereklidir. Bazı durumlarda ilaç veya diğer tedaviler hamilelik sürecinde önerilebilir.

erken doğum belirtileri

Erken Doğum Tedavi

Eğer doğum eylemi devam eder ve gebelik haftası 34 haftadan küçükse, kortikosteroid, Magnezyum sülfat ve tokolitik ilaçlarla doğum geciktirilmeye çalışılır. Kotikosteroidler, plasentayı geçerek bebeğin akciğer,beyin ve sindirim sisteminin gelişmesini sağlar. Özellikle 24-34. gebelik haftaları arasında daha etkilidirler.

Magnezyum sülfat, özellikle 32. Haftadan küçük olan ve 24 saat içerisinde doğum yapma ihtimali bulunan gebeler için önerilir. Erken doğumlara eşlik eden serebral palsi riskini azaltabilen bir ilaçtır. Ayrıca tokolitik, yani doğum sancılarını durduran etkinliğe de sahiptir.

Tokolitik ilaçlar ise, doğumu 48 saat süreyle geciktirmek için kullanılabilen ilaçlardır. Özellikle kortikosteroid ve magnezyum sülfat tedavisi için zaman kazandırmak yada gebe hastanın, yenidoğan yoğun bakım ünitesi bulunan bir merkeze transferini sağlayacak zaman kazandırmak için kullanılabilirler.

Eğer doğum tüm önlemlere rağmen durdurulamaz ve gerçekleşirse, neonatalog (yenidoğan uzmanı) ve yenidoğan bakımı konusunda uzman bir ekip tarafından yenidoğan yoğun bakım ünitesinde bebek tedavi edilebilir. Bu tür iyi olanaklara sahip ünitelerde, erken doğanbebekler için gereken özel bakım ve tedavilere, bebeğin durumuna göre bazen uzun süreli olarak devam etmek gerekebilir.

Aşırı erken doğacak bebekler için sezeryan doğum gerekli midir?

Kesin olarak sezeryan gereklidir denemez. Ancak bazı bebeklerin pozisyonu vajinal doğum için uygun olmayabilir. Bu durumlarda gebelik yaşına bağlı olarak sezeryan doğum önerilebilir. Ancak 23-24 hafta öncesi genellikle sezeryan önerilmez, çünkü bu haftada doğan bebekler için, doğum şekli sonucu değiştirmemektedir.

Hastaneden taburcu olduktan sonra bu bebeklerin bakımı nasıl yapılır?

Bu bebekler genellikle yoğun bakım ünitesinde aylarca kalırlar. Bir kısmı eve taburcu edildikten sonra da özel bakıma ihtiyaç duyarlar. Bu bebeklerin beslenme, büyüme ve gelişmeleri yenidoğan uzmanı olan, ekstra eğitim almış çocuk doktorları tarafından takip edilir.

İlerleyen dönemlerde ise, çocuğun herhangi öğrenme güçlüğü ya da fiziksel engeli varsa bununla ilgili farklı yardımlar almak gerekebilir.

Kaynak: https://www.acog.org/Patients/FAQs/Extremely-Preterm-Birth

SORU SOR
En az 70 karakter

* Lütfen form alanlarını giriniz, bilgileriniz gizli tutulmaktadır.

Op. Dr. Burcu KaramürselOp. Dr. Burcu Saygan KaramürselKadın Hastalıkları, Doğum ve Perinatoloji (Yüksek Riskli Gebelik Takibi) Uzmanı
0312 219 22330545 219 2234
  1. Op. Dr. Burcu Saygan Karamürsel
  2. Op. Dr. Burcu Saygan Karamürsel
  3. Op. Dr. Burcu Saygan Karamürsel